ODCZYT KOL. K. STYSIA O ENIGMIE

8 grudnia 1992 r., w 60-ta rocznice odkrycia metody deszyfrazu Enigmy przez polskich kryptologow, czlonek naszego Oddzialu, kol. Kazimierz Stys, zaprezentowal sluchaczom zgromadzonym w audytorium Uniwersytetu Sw. Pawla w Ottawie niezwykle okolicznosci zwiazane z tym wydarzeniem. Kol. Stys od dawna interesuje sie historia Enigmy i stal sie autorytetem w tej dziedzinie.

Enigma to okryta gleboka tajemnica i atmosfera sensacji maszyna szyfrujaca uzywana przez Niemcow przed i podczas II Wojny Swiatowej, przypominajaca wygladem duza maszyne do pisania.

Historia Enigmy powinna nas szczegolnie interesowac, gdyz Polacy odegrali w niej role wybitna. Wydaje sie jednak, ze udzial Polakow byl (celowo?) lekcewazony lub pomniejszany li tylko do faktu "wykradzenia" (raczej odtworzenia) maszyny szyfrujacej. Dostep do samej maszyny niczego jednak jeszcze nie rozwiazywal i tylko dzieki wysilkowi trzech polskich matematykow kryptologow - Mariana Rejewskiego, Jerzego Rozyckiego i Henryka Zygalskiego - "ich wiedzy i uporczywosci, nie majacych rownych w swiecie" (kpt. G. Bertrand, francuski wywiad) mozliwe bylo znalezienie metody do rozwiazywania szyfrow Enigmy. W lipcu 1939 r. Polacy podzielili sie swa wiedza z aliantami oraz podarowali im dwie kopie maszyny szyfrujacej. Odbylo sie to w momencie, gdy Anglicy (podobnie jak i sami Niemcy) uznali szyfry Enigmy za niemozliwe do rozwiazania. Anglicy szybko stworzyli olbrzymi osrodek poswiecony wylacznie pracy nad lamaniem tajemnic najnowszych mutacji Enigmy i jej szyfrow, budujac nawet do tego celu specjalny komputer zaprogramowany przez Alana Turinga.

Deszyfraz kryptogramow Enigmy pomogl aliantom w znakomity sposob poznawac zamiary wroga i eksperci sa zgodni w opinii, ze skrocilo to wojne o co najmniej rok.

Zainteresowanych tematem odsylam przede wszystkim do opracowania kol. Stysia, ktore ukaze sie w jednym z najblizszych numerow "The New Link", a takze do kilku innych publikacji na ten temat zarowno w jezyku polskim jak i angielskim. Tytuly publikacji mozemy udostepnic zainteresowanym poprzez telefoniczny kontakt z redakcja Biuletynu lub tez nizej podpisana.

Grazyna Trzesicka

Poczatek strony